Longlist Gouden Boekenuil

ma 30/01/2012 - 12:15 6 Vlaamse en 14 Nederlandse boeken staan op de longlist voor de Gouden Boekenuil. De belangrijkste literaire prijs van Vlaanderen wordt op 5 mei uitgereikt. En dit jaar stemt de 'gewone lezer' mee.

gouden boekenuil literatuur prijs longlist johan de haes commentaar

Meer over de Gouden Boekenuil
Beluister de commentaar van Phara de Aguirre

Twintig titels, zes Vlaamse auteurs

Er staan 20 genomineerden op de longlist, van wie zes Vlaamse auteurs, en bij die Vlamingen zit er ook één striptekenaar (Brecht Evens). Dit zijn de 20:

Bittere bloemen - Jeroen Brouwers (Atlas)

Bloedgetuigen - Johan de Boose (De Bezige Bij Antwerpen)

Grip - Stephan Enter (Van Oorschot)

De liefhebbers - Brecht Evens (Oogachtend)

Een nieuwe Brecht Evens

Met “Ergens waar je niet wil zijn” katapulteerde Brecht Evens zich naar het stripfirmament. Nu, twee jaar later, heeft hij een opvolger klaar: “De Liefhebbers”. Kan Evens de verwachtingen inlossen?

De mobilisatie van Arcadia - Stefan Hertmans (De Bezige Bij)

Zomerhuis met zwembad - Herman Koch (Ambo/Anthos)

Man meisje dood - Rik Launspach (De Bezige Bij)

Magnus - Arjen Lubach (Podium)

 

Op dit uur van de dag - Hedda Martens (Querido)

Het schuwste dier - Eva Meijer (Prometheus)

Vasalis. Een biografie - Maaike Meijer (Van Oorschot)

Het grote zwijgen - Erik Menkveld (Van Oorschot)

Louteringsberg - Marcel Möring (De Bezige Bij)

Gestameld Liedboek - Erwin Mortier

Met “Gestameld Liedboek” schreef Erwin Mortier het relaas neer van zijn moeder die langzaam grip op het leven verliest door alzheimer. Erwin Mortier in een interview met Johan De Haes.

 

Gestameld liedboek - Erwin Mortier (De Bezige Bij)

Het voorseizoen - David Pefko (Prometheus)

Tonio - A.F.Th. van der Heyden (De Bezige Bij)

 

Dimitri Verhulst stelt twee boeken voor

Auteur Dimitri Verhulst - bekend onder meer van 'De Helaasheid Der Dingen' - stelt niet één maar meteen twee boeken voor op de sofa bij Marcel Vanthilt.

Ik, Hollywood - Jan Van Loy (Nieuw Amsterdam)

Naar de overkant van de nacht - Jan van Mersbergen (Cossee)

Perfecte stilte - Thomas Verbogt (Nieuw Amsterdam)

Monoloog van iemand die het gewoon werd tegen zichzelf te praten - Dimitri Verhulst (Contact)
 

Vak- en lezersjury

De vakjury van de Gouden Boekenuil (de opvolger van de Gouden uil) staat onder leiding van Phara de Aguirre en bestaat voorts uit Marc Reynbeau, Esbeth Etty, Wim Brands, Roderik Six en Frederick Vandromme. 

Nu is de longlist bekendgemaakt, eind februari volgt een shortlist van vijf boeken. De vakjury kiest er daar één uit, en die krijgt op 5 mei 2012 in Gent een kunstwerk van Philip Aguirre en 25.000 euro.

Dit jaar gaat ook een lezersjury aan de slag met de vijf shortlistboeken. Onder leiding van comedienne en zangeres Lies Lefever gaan honderd vrijwilligers de boeken lezen en online becommentariëren. De winnaar van die Prijs van de Lezerskury wordt ook bekendgemaakt op 5 mei. De prijs is 2500 euro en een pen waard.

Wat te denken van deze longlist?

Cobra's literatuurspecialist, Johan De Haes, becommentarieert. 

Een keuze van twintig titels op de longlist en straks van vijf uitverkorenen op de shortlist getuigt van enige soberheid bij de nieuwe jury van de Gouden Boekenuil. Een longlist is een allegaartje van boeken die al met één been op de shortlist staan en van andere die de ruime selectie in de ogen van de jury nog op de valreep verdienden. Maar de juiste toedracht kennen alleen de juryleden en dat zal zo blijven, zo lang ze de lippen op elkaar kunnen houden. En ook dan kunnen de twee resterende vergaderingen deze insiders zelf nog verrassen.

De longlist is een mix van jong en oud en, zoals het bij de Gouden Boekenuil past, van fictie en non-fictie. Dat laatste genre is op een bescheiden wijze aanwezig met één biografie (‘Vasalis’ van Maaike Meijer) en één heuse essaybundel (van Stefan Hertmans). Tenzij je de aangrijpende en verzorgde rouwboeken van Erwin Mortier (‘Gestameld Liedboek’ over zijn demente moeder) en van A.F.Th. (‘Tonio’ over zijn verongelukte zoon) ook als non-fictie beschouwt. ‘De Monoloog’ van Dimitri Verhulst is wel duidelijk fictie, al liet Verhulst zich bij deze novelle zeer sterk inspireren door de dood van wielrenner Frank Vandenbroucke. De jury verkoos merkwaardig genoeg– en wat mij betreft niet ten onrechte – dit knappe Boekenweekgeschenk boven het schrillere ‘De intrede van Christus in Brussel’.

Opvallend is de aanwezigheid van schrijvers-acteurs als Rik Launspach en Arjen Lubach en nog meer van striptekenaar (!) Brecht Evens. Evens is niet alleen de jongste uit deze selectie, maar behoort met Stefan Hertmans, Johan de Boose, Erwin Mortier, Jan Van Loy en Dimitri Verhulst tot de zes Vlamingen op de longlist.

Wie zijn er niet bij? Voor sommigen zal de niet-selectie van de licht gehypte oorlogsroman ‘Post voor mevrouw Bromley’ van Stefan Brijs een verrassing zijn. Anderen zullen ‘Brandlucht’ van Erik Vlaminck missen of ‘De verdovers’ van Anna Enquist. Ik had ook gehoopt op een plaatsje op de longlist voor ‘Gelukkig zijn we machteloos’, de tweede roman van Ivo Victoria. Het boek werd echter door ene Roderick Six genadeloos en summier neergesabeld in het weekblad Knack. En zit deze Six toch niet in de jury van de Gouden Uil. Brute pech.

Deze bedenkingen kregen een herkansing toen vanmorgen de longlist van de Libris Literatuur prijs bekend werd gemaakt. De Libris bestrijkt dezelfde periode en is dus interessant vergelijkingsmateriaal als we er rekening mee houden dat deze onderscheiding zich tot romans beperkt. De “gemiste” boeken zijn hier als bij wonder stuk voor stuk wél aanwezig: Brijs, Vlaminck, Enquist én Victoria. Er is wel eens geklaagd over het overaanbod van de drie grote prijzen (AKO, Libris, Gouden Uil) in een gebied dat het met één superprijs zou kunnen stellen. Maar met drie onderscheidingen is een herkansing altijd mogelijk, zijn de mazen van het vangnet en de kansen op nalatigheid wat kleiner geworden.

Er is vanzelfsprekend ook sprake van overlapping. Brouwers, Koch, Van Mensbergen en Van Loy maken tweemaal kans. Misschien zou er net als in het veldrijden een literaire supersprestige der Lage Landen moeten zijn. Een regelmatigheidstrofee die Tom Lanoye destijds, toen ‘Sprakeloos’ tevergeefs op drie shortlists prijkte, zeker had gewonnen.


Recensies van de genomineerde boeken en interviews met de auteurs: grasduin in het Cobra-archief: